Kazakistan rehberi

Kazakistan'dan ne beklemeli?

Önce ölçekten başlayalım: Kazakistan, eski Sovyet ülkeleri arasında Rusya'dan sonra en büyüğü. İstanbul'dan Almatı'ya uçtuğunuzda Kazakistan'ı değil, ülkenin güneydoğu köşesini görmüş oluyorsunuz. Astana'ya da gitmek isterseniz ayrıca bir iç hat uçuşuna ya da gece trenine ihtiyacınız var. Wikivoyage'a göre Almatı-Astana tren yolculuğu hızlı Talgo ile bile yaklaşık dokuz saat sürüyor.

İki şehir birbirinden çok farklı. Almatı ülkenin en büyük şehri ve 1998'e kadar başkentti; Sovyet dönemi bulvarları, bazaarlar, kafeler ve şehrin hemen arkasında yükselen Zailiyski Alatau dağları var. Astana ise 1997'den beri başkent; modern mimarisiyle bir gezi planında birkaç günlük bir durak olarak anlatılıyor. Türk gezginler için üçüncü bir durak daha öne çıkıyor: Türkistan, Hoca Ahmet Yesevi Türbesi'nin bulunduğu eski şehir.

Dil tarafında Kazakça ve Rusça resmî dil. Wikivoyage günlük hayatta Rusçanın daha işe yaradığını, 25 yaş altı gençlerin bir kısmının da İngilizce bildiğini yazıyor. Türkçe ile Kazakça arasındaki akrabalık gerçek bir avantaj: bazı kelimeleri tahmin edebilir, yavaş konuşunca karşınızdakiyle anlaşabilirsiniz. Yine de bunu bir garanti saymayın.

Son kontrol: 24 Ekim 2026.

Vize, ETA ve girişte neler istenir?

Türkiye ile Kazakistan arasındaki vize muafiyeti anlaşması gereği Türk vatandaşları her 180 günlük dönem içinde toplam 90 günü aşmayan kalışlar için vizesiz girebiliyor. Bunu T.C. Dışişleri Bakanlığı'nın Aktau Başkonsolosluğu 18 Aralık 2025 tarihli bilgi notunda yazıyor. İnternette hâlâ dolaşan "30 gün" bilgisi İngiliz vatandaşları gibi başka uyruklar için geçerli; Türk pasaportu için güncel çerçeve 90/180. Daha uzun kalacaksanız vizeyi Kazak diplomatik temsilciliğinden önceden almanız gerekiyor.

QazETA (elektronik seyahat izni). Bu yeni bir uygulama ve takvimi sık güncelleniyor. ETA vizesiz gelenler için öneriliyor ve Kasım 2026'dan itibaren zorunlu olması bekleniyor. Gitmeden en az 72 saat önce QazETA portalından başvuruluyor, izin 180 gün geçerli ve şu an ücretsiz. TRT Haber'in 15 Ekim 2026 tarihli haberi ise uygulamayı aşamalı anlatıyor: 1 Kasım 2026'da Aktau Havalimanı ve dört kara sınır kapısı, 1 Ocak 2027'de Astana ve Almatı havalimanları, 1 Mart 2027'de tüm sınır kapıları. 1 Temmuz 2027'ye kadar izni olmayanlara yalnızca uyarı yapılacak, o tarihten sonra izinsiz yolcu alınmayacak. Habere göre 16 yaş altı çocuklar, 65 yaş üstü yolcular ve geçerli Kazak oturum izni sahipleri kapsam dışında. Kaynaklar ayrıntıda tam örtüşmüyor. ETA'nın başvuru adresi qazeta.kz/en; ABD Büyükelçiliği de yolcuları bu adrese yönlendiriyor. Yola çıkmadan önce portaldaki güncel durumu okuyun, ödeme isteyen aracı sitelere başvurmayın. ETA vize süresini uzatmaz ve girişi garanti etmez.

Kayıt zorunluluğu. Aktau Başkonsolosluğu'nun notuna göre ülkeye giriş tarihinden itibaren 10 gün içinde Kazak makamlarına kayıt yaptırmanız gerekiyor. Bir başka kaynak otelin ya da ev sahibinin üç iş günü içinde kaydı yapması gerektiğini söylüyor; Wikivoyage'da da eski bir not olarak kayıt kartının kaldırıldığı yazıyor. Üç kaynak birbirini tutmuyor. Pratik çözüm: otelinize girişte sorun ve kayıt belgesini saklayın.

Pasaport. İngiliz pasaportu için varıştan itibaren en az 30 gün geçerlilik ve bir boş sayfa isteniyor. Türk pasaportuna uygulanan resmî süreyi net olarak bulamadık. Tereddüt etmek istemezseniz en az altı ay geçerliliği olan pasaportla yola çıkın. Ticari rehberler sınırda ek olarak seyahat sağlık sigortası, dönüş bileti ve konaklama bilgisi istenebileceğini söylüyor; bunları resmî bir kaynakta göremedik, ama yanınızda bulundurmanız zarar vermez.

Gümrükte 10.000 ABD dolarını (veya karşılığını) aşan nakit beyan edilmeli; beyan edilmeyen paraya el konulabiliyor ve ceza verilebiliyor. Giriş ve çıkışta gümrük beyannamesi doldurmanız da gerekebilir.

Kazakistan güvenli mi? Gerçek riskler ve abartılanlar

T.C. Dışişleri Bakanlığı'nın Aktau Başkonsolosluğu'ndaki bilgi notu yabancılara yönelik özel bir tehdit bulunmadığını belirtiyor. Bunun anlamı Kazakistan'ın sorunsuz olduğu değil; her şehirde akıllı bir gezginin alacağı önlemlerin yeterli olduğu.

Somut riskler şöyle. Terör saldırıları öngörülemez ve yabancıların bulunduğu yerleri de etkileyebilir. Atırau, Aktau, Astana ve Almatı'da özellikle geceleri, bar ve gece kulüplerinin çevresinde yabancılara yönelik şiddet içeren hırsızlıklar yaşanmış. Kalabalıkta ve toplu taşımada çanta çalma yaygın; içkiye bir şey katılması ve kart dolandırıcılığı da listede. Wikivoyage ek olarak plakasız taksilerin bavul çaldığına ve tren ile şehirlerarası otobüslerde polis kaynaklı rüşvet taleplerine dair bildirimler olduğunu yazıyor. Taksi için Yandex Go uygulamasını kullanın, otelden ya da resmî taksi durağından araç tutun.

Tek başına seyahat eden kadınlar. Kadın gezginlere özel ayrı bir risk başlığı yok. Gece barların çevresinde yalnız dolaşmamak ve içkinizi gözünüzün önünde tutmak, yukarıdaki riskler yüzünden burada da geçerli.

Hukuk ve kurallar. Uyuşturucu cezaları ağır; havalimanında aktarma yapmak bile kapsama giriyor. Elektronik sigara satmak veya ülkeye sokmak yasak ve iki yıla kadar hapisle cezalandırılabiliyor. Kimliğinizin aslını yanınızda taşıyın: fotokopi kabul edilmiyor, devlet binalarına girerken asıl belge isteniyor. Askerî bölgeler, sınır, havalimanı ve bazı resmî binalar çevresinde fotoğraf kısıtlaması var; drone için izin gerekiyor. İzinsiz gösterilere katılmak tutuklanma riski taşıyor. Sosyal medyada din, kültür veya ulusal sembolleri (bayrak dahil) aşağılayan paylaşımlar da para ya da hapis cezası doğurabiliyor.

Doğa. Almatı aktif bir deprem kuşağında. Orman yangını, sel ve çamur akması mümkün. Uzak dağlarda çığ, heyelan ve irtifa hastalığı riski var; tek başınıza yürüyüş yapmayın, güvenilir bir ajansla gidin.

Acil numaralar: genel acil ve kurtarma 112, polis 102, itfaiye 101, ambulans 103. Konsolosluk çağrı merkezine yurt dışından +90 312 292 29 29 numarasıyla 7/24 ulaşabilirsiniz (Aktau Başkonsolosluğu notu).

Sağlık ve sigorta

Kazakistan'da özel klinikler modern olabiliyor ama pahalı; devlet hastanelerinde İngilizce konuşan personel az. Aktau Başkonsolosluğu seyahatten önce sağlık kontrolü yaptırmanızı ve Kazakistan'da geçerli bir sağlık sigortası almanızı öneriyor. Tıbbi tahliyeyi kapsayan kapsamlı bir sigorta da şart. Poliçenizin dağ yürüyüşü ve kayak gibi aktiviteleri kapsayıp kapsamadığına da bakın.

Belirli bir ülkeden gelmiyorsanız zorunlu aşı yok; sarı humma belgesi yalnızca riskli bir ülkeden geliyorsanız isteniyor. Düzenli ilaç kullanıyorsanız yeteri kadarını yanınıza alın, hazırlıksız kalmayın: yerel ilaç marka adları farklı olabiliyor, bazı ilaçlar için yerel reçete ya da çevrilmiş reçete gerekebiliyor. İrtifa hastalığı, Almatı çevresindeki yüksek göller ve geçitler için gerçek bir konu.

Wikivoyage şişe su içmenizi ve sokak satıcılarından gelebilecek gıda zehirlenmesi riskine karşı dikkatli olmanızı öneriyor. Bazı hastanelerin yalnızca yerel nakit kabul ettiğini de not etmiş.

Para, telefon, ulaşım ve gündelik pratikler

Para birimi tenge (KZT). Wikivoyage Ağustos 2026 itibarıyla 1 ABD dolarını yaklaşık 457 tenge olarak gösteriyor; kur hızla oynayabildiği için gitmeden güncel kuruna bakın. Bankada veya yetkili döviz bürolarında pasaportunuz istenir; 2013 öncesi basılmış dolarlar ve yıpranmış banknotlar reddedilebiliyor. Uluslararası kartla tenge çekebilmek bankanıza bağlı; yurt dışı çekim ücretini önceden sorun. Çıkışta 10.000 dolar üzeri nakit yurt dışına çıkarılamıyor.

Telefon. Yerel SIM kart kullanacaksanız cihazınızın imei.kz üzerinden kaydedilmesi gerekiyor; doğrulanmamış SIM'ler 30 gün sonra engelleniyor. Kısa bir gezide eSIM ya da dolaşım daha az dert çıkarıyor. Kırsalda kapsama zayıf; haritaları önceden indirin.

Şehir içi ve şehirlerarası. Wikivoyage'a göre Uber ve Bolt çalışmıyor, Yandex Go çalışıyor. Havalimanından şehre adil taksi ücretinin yaklaşık 15 doların altında olması gerektiği belirtiliyor. Şehirler arası mesafeler uzun olduğundan uçak, ülkenin kuzey-güney bağlantısı için en mantıklı seçenek; tren ve otobüs ucuz ama yavaş. Gece sürüş önerilmiyor: yolların çoğu aydınlatmasız, kışın kaygan ya da kapalı olabiliyor.

Saat ve elektrik. 1 Mart 2024'ten beri ülkenin tamamı tek saat diliminde, UTC+5. Türkiye UTC+3 olduğundan Kazakistan'da saat İstanbul'dan 2 saat ileri. Prizler Avrupa tipi (Europlug/Schuko), 220 V.

Türkiye'den uçuş. İstanbul-Almatı için üçüncü taraf bir bilet sitesi THY direkt uçuşunu yaklaşık 4,5-5 saat olarak veriyor; bunu resmî bir kaynaktan teyit edemedik, uçuş saatlerine kendi rezervasyon sayfanızdan bakın. Haberlere göre AJet de Sabiha Gökçen'den Almatı'ya 5 Ocak 2027'de, Astana'ya 7 Ocak 2027'de direkt sefer başlatacak (CNBC-e).

Kazakistan'da bir hafta: rota önerisi

Yedi günlük bir gezi, ülkenin bir köşesine odaklanırsanız rahat geçer; hepsini görmeye çalışmak yorgunluk yazar.

1-4. gün: Almatı ve çevresi. Şehir merkezinde yürüyüş ve bazaar turu için bir gün ayırın; Wikivoyage Almatı'yı Sovyet dönemi şehri olarak tanımlıyor ve yakınındaki Medeu gibi dağ bölgelerini öneriyor. Dağ ve göl gezisi için bir ya da iki gün yeter: Köl-Say Gölleri, Talgar ve Zailiyski Alatau çevresi öne çıkan adresler. Dağda hava hızlı değişebilir, irtifa hastalığını göz önünde bulundurun; uzak yürüyüşlere ajansla ve yalnız olmadan çıkın.

5-6. gün: Astana. Başkentte modern mimariyi ve yeni şehri görmek için birkaç gün yeterli. Almatı'dan uçakla gitmenizi öneririz; tren yolculuğu en hızlı seçenekle bile yaklaşık dokuz saat sürüyor.

7. gün ve alternatif: Türkistan. Hoca Ahmet Yesevi Türbesi'ni görmek önceliğinizse Almatı yerine güneye, Şımkent-Türkistan hattına odaklanıp daha kısa bir rota kurabilirsiniz. Güney şehirleri arasında paylaşımlı taksiler yaygın (Wikivoyage). Doğa sevenler için Burabay (Borovoe) kuzeyde Astana'ya yakın bir seçenek.

Baykonur kozmodromu gibi bölgeler ile Gvardeyskiy köyü, Karmakçı ve Kazalinsk ilçeleri önceden izin gerektiriyor; bunları programınıza koymayın.

Yemek, içki ve yerel adetler

Kazakistan mutfağı et ağırlıklı. Ulusal yemek beşbarmak; yanında mantı, lagman, plov, şaşlık ve baursak (kızarmış hamur) bulursunuz. İçecek tarafında kımız (kısrak sütünden mayalanmış içecek), kvas ve yerel biralar öne çıkıyor. Çay misafirperverliğin merkezinde; Wikivoyage çay ikramına özellikle dikkat çekiyor.

Domuz eti Kazakların çoğu tarafından yenmiyor, yerel biriyle yemeğe giderseniz içeriğe dikkat edin. Vejetaryenler için zorluk var: yemeklerin çoğu et suyuyla pişiyor. Bazaarlardaki Kore salataları ve Almatı'daki Govinda gibi yerler seçenek sunuyor (Wikivoyage).

Alkolün yasal yaşı 18, ama 20 yaş ve altına satış yasak. Mağazalar 23.00-08.00 arası alkol satamıyor, %30 üstü içkiler de 21.00-12.00 arası mağazada kısıtlı. Kamu alanında içmek ya da sarhoş görünmek para cezasına ve gözaltına yol açabiliyor. Müslüman bir ülke olduğu için Ramazan'da dinî hassasiyete saygı gösterin.

Wikivoyage ayrıca Kazakların ülkeleriyle gurur duyduğunu, ülkeyi, halkını ya da dini alaya almamanız gerektiğini, Borat esprilerinden kaçınmanızı hatırlatıyor. Pek çok müze ve cazibe noktası pazartesi günü temizlik nedeniyle kapalı olabiliyor. Taksiye binerken gideceğiniz adresi kâğıda yazdırıp yanınızda taşıyın.

Bütçe ve pratik ipuçları

Size güncel, kaynaklı bir günlük bütçe rakamı veremiyoruz: Wikivoyage'daki fiyatlar 2019 tarihli ve eskimiş olarak işaretli. Yapısal olarak şunu söyleyebiliriz: şehir içi ulaşım ve sokak yemeği ucuz, asıl büyük kalemler uçuşlar (ülke içi iç hat dahil) ve konaklama.

Pratik birkaç adım: sigortayı gitmeden alın; pasaportunuzun aslını ve otel kayıt belgenizi yanınızda taşıyın; telefonunuz için imei.kz kaydını ya da eSIM'i önceden halledin; haritaları ve çeviri uygulamasını indirin; döviz işlemlerini banka ya da yetkili büroda yapın.

Geçmişte kayıt kuralı, ETA ve gümrük bilgileri sık değişti ve değişmeye devam ediyor. Gitmeden önce T.C. Dışişleri Bakanlığı'nın Kazakistan bilgi notuna, QazETA portalına ve havayolunuzun giriş koşulları sayfasına bir kez daha göz atın.

Kazakistan'da sık yapılan hatalar

En sık gördüğümüz hata, harita ölçeğini hesaba katmamak: Almatı-Astana-Türkistan üçgenini trenle yapmaya çalışmak günler yutuyor. İkincisi, internetteki eski "30 gün vizesiz" bilgisine güvenmek; Türk vatandaşı için resmî çerçeve 90/180 gün. Üçüncüsü, ETA'yı atlamak: takvim aşamalı, ama sınırda sorun yaşamak istemiyorsanız önceden başvurun.

Gece Almatı'da barların çevresinde yalnız dolaşmak, plakasız taksiye binmek, aracı sitelere ödeme yapmak, kimlik yerine fotokopi taşımak, askerî tesisleri ya da sınırı fotoğraflamak ve elektronik sigarayı bavula koymak da kolay düşülen tuzaklar. Son olarak, 10.000 doları aşan nakdi beyan etmemek ciddi sonuçlar doğurabilir.

Son kontrol: 24 Ekim 2026.

Sık sorulan sorular

Bunlar da ilginizi çekebilir

Veri tarihi: 24 Ekim 2026. Güncel durumu seyahatten önce T.C. Dışişleri Bakanlığı ve ilgili ülkenin konsolosluğundan doğrulayın.